Lawatan kerja empat hari Timbalan Perdana Menteri, Ahmad Zahid Hamidi ke Turkiye berjaya memperkukuh kerjasama dua hala dalam bidang perdagangan, pertahanan, pendidikan dan diplomasi, sekali gus menyokong sasaran meningkatkan nilai perdagangan antara kedua-dua negara kepada AS$10 bilion menjelang 2030, lapor New Straits Times.
Lawatan yang berlangsung dari 5 hingga 8 November itu bertujuan mengekalkan momentum pertukaran peringkat tinggi antara Malaysia dan Turkiye, yang telah menjalinkan hubungan diplomatik sejak 17 Jun 1964.
Misi berkenaan juga meneruskan usaha memperkukuh hubungan dua hala yang telah dipertingkatkan kepada tahap Perkongsian Strategik Komprehensif pada 2022.
Zahid, yang juga Menteri Kemajuan Desa dan Wilayah, memulakan lawatan dengan menghadiri Forum Dunia TRT 2026 di Pusat Kongres Istanbul pada 6 November atas jemputan Perbadanan Radio dan Televisyen Turkiye (TRT).
Beliau turut menyertai sesi perbincangan panel bertajuk “Turkiye: From Regional Power to Multi-Regional Actor”.
Dalam pertemuan dengan Presiden Turkiye Recep Tayyip Erdogan, kedua-dua pihak membincangkan usaha meningkatkan perdagangan dua hala daripada AS$5.6 bilion pada 2025 kepada AS$10 bilion menjelang 2030.
Mereka turut bertukar pandangan mengenai situasi di Palestin, Lubnan dan Syria dengan menekankan kepentingan perlindungan orang awam, akses bantuan kemanusiaan serta penyelesaian melalui diplomasi.
Perbincangan itu turut merangkumi kerjasama lebih luas dalam bidang pelaburan, pertahanan, pemindahan teknologi, pendidikan dan latihan teknikal serta vokasional (TVET), pembangunan industri halal dan pengurusan bencana.
Majlis Kerjasama Strategik Peringkat Tinggi akan terus berperanan sebagai mekanisme penyelarasan utama bagi kerjasama berkenaan.
Zahid turut menegaskan komitmen Malaysia dalam melaksanakan peranan sebagai penyelaras hubungan ASEAN-Turkiye.
Beliau kemudian mengadakan pertemuan dengan Naib Presiden Turkiye, Cevdet Yilmaz yang memberi tumpuan kepada peluang pelaburan dalam sektor makanan dan minuman, semikonduktor, kecerdasan buatan (AI), elektrik dan elektronik serta pertahanan.
Kedua-dua pihak turut bersetuju untuk mengusahakan memorandum persefahaman (MoU) berkaitan kerjasama pertahanan.
Sejak tahun 2000, nilai perolehan aset ketenteraan Malaysia dari Turkiye dianggarkan mencecah AS$3.4 bilion, mencerminkan hubungan pertahanan yang semakin kukuh antara kedua-dua negara.
Di luar program rasmi lawatan, Zahid mengadakan pertemuan dengan Setiausaha Agung D-8 Sohail Mahmood yang memaklumkan nilai perdagangan sesama negara anggota ketika ini berada pada sekitar AS$170 bilion berbanding sasaran AS$500 bilion menjelang 2030.
D-8 turut menyambut baik cadangan Malaysia untuk memperluas kerjasama halal termasuk dalam sektor kewangan Islam, farmaseutikal dan vaksin, selain menyatakan kesediaan meneliti cadangan penubuhan Pertubuhan Zakat Antarabangsa.
Dalam bidang pertahanan dan maritim, Zahid bersama Konsul Kehormat Malaysia di Bursa, Datuk Cevdet Sefer, meneliti potensi mewujudkan hab penyelenggaraan, pembaikan dan baik pulih kapal (MRO) di Bagan Datuk.
Kerjasama pendidikan turut menjadi fokus utama apabila Zahid bertemu Presiden Majlis Pendidikan Tinggi Turkiye, Erol Ozvar.
Kedua-dua pihak mengenal pasti program PhD bersama, teknologi kuantum dan semikonduktor sebagai keutamaan segera, dengan Turkiye akan menyediakan draf cadangan bagi ketiga-tiga bidang tersebut.
Surat Kerjasama turut dimeterai melibatkan Universiti Kuala Lumpur, Universiti Poly-Tech Malaysia, Universiti Sabanci dan Universiti Teknikal Yildiz, manakala lawatan timbal balas pakar dicadangkan pada suku pertama 2027.
Zahid turut mengadakan dialog dasar peringkat tinggi dengan badan pemikir Turkiye, Foundation for Political, Economic and Social Research (SETA), dengan kedua-dua pihak bersetuju meneruskan dialog strategik dan memperluas kerjasama dalam penyelidikan dasar.
