Gabungan 57 organisasi masyarakat sivil mendesak kerajaan meneliti operasi Lynas Rare Earths Ltd (Lynas), memberi amaran bahawa perjanjian bekalan syarikat itu dengan Amerika Syarikat (AS) boleh mendedahkan Malaysia kepada risiko pelanggaran undang-undang antarabangsa, lapor New Straits Times.

Menerusi surat terbuka kepada Perdana Menteri Anwar Ibrahim, kumpulan itu berkata perjanjian bernilai AS$96 juta tersebut menghubungkan aktiviti pemprosesan di kilang Gebeng, Pahang, dengan rantaian bekalan ketenteraan asing.

Organisasi tersebut memberi amaran bahawa oksida nadir bumi yang ditapis di Malaysia mungkin digunakan dalam sistem senjata canggih.

Keadaan ini menimbulkan risiko "nyata dan boleh dijangka" terhadap kaitan Malaysia dengan operasi ketenteraan yang didakwa melanggar Undang-undang Kemanusiaan Antarabangsa (IHL) serta Undang-undang Hak Asasi Manusia Antarabangsa (IHRL).

"Membenarkan pengaturan sedemikian berisiko mengurangkan kredibiliti Malaysia sebagai suara bebas dalam forum pelbagai hala dan menjejaskan kedudukan berprinsip negara terhadap konflik di Palestin, Iran dan tempat lain," tegas kumpulan itu dalam surat berkenaan.

Selain aspek moral, kumpulan tersebut turut membangkitkan kebimbangan terhadap kedaulatan negara.

Mereka berhujah bahawa tindakan membenarkan infrastruktur industri tempatan menyokong keperluan ketenteraan kuasa asing boleh melemahkan kebebasan kawal selia dan akauntabiliti awam, sekali gus mengheret komuniti setempat ke dalam beban etika yang berat.

Merujuk kepada Artikel Mengenai Tanggungjawab Negara bagi Tindakan Salah di Peringkat Antarabangsa (ARSIWA) oleh Perhimpunan Agung PBB, mereka menegaskan kewajipan Malaysia untuk tidak membantu tindakan yang membentuk pelanggaran serius terhadap undang-undang antarabangsa.

Putrajaya digesa mewajibkan Lynas untuk membuktikan operasi dan rantaian bekalannya tidak menyumbang kepada jenayah antarabangsa melalui ketelusan penuh mengenai skop perjanjian serta penggunaan akhir produk tersebut.

Antara tuntutan utama yang dikemukakan termasuk audit usaha wajar hak asasi manusia dan IHL yang bebas, serta pengenalan undang-undang domestik yang lebih ketat bagi memastikan syarikat yang beroperasi di Malaysia tidak bersubahat dalam aktiviti yang melanggar norma antarabangsa.

Surat tersebut diserahkan oleh Chee Yoke Ling bagi pihak penandatangan yang terdiri daripada pelbagai kumpulan alam sekitar, hak asasi manusia dan komuniti.